De sociale zekerheid van (ex-)gedetineerden en hun verwanten

De recente Basiswet betreffende het gevangeniswezen en de rechtspositie van de gedetineerden, Wet betreffende de externe rechtspositie van de veroordeelden tot een vrijheidsstraf en de aan het slachtoffer toegekende rechten in het raam van de strafuitvoeringsmodaliteiten en Wet betreffende de internering van personen met een geestesstoornis confronteren de samenleving met de vraag of de schorsing van socialezekerheidsprestaties in geval van detentie of internering van de uitkeringsgerechtigden wel verenigbaar is met die nieuwe wetten. De VZW Réseau Détention et Alternatives wenste een wetenschappelijke studie over de sociale bescherming van gedetineerden en vond onmiddellijk gehoor bij het Centre Droits fondamentaux & Lien social van de Facultés universitaires Notre-Dame de la Paix. De Koning Boudewijnstichting verklaarde zich bereid tot een financiële ondersteuning van het wetenschappelijke onderzoek waarbij ook het Netwerk Samenleving en Detentie en de Vakgroep Sociaal Recht van de Vrije Universiteit Brussel werden betrokken. Beide universitaire onderzoeksteams onderzochten twee vragen: geeft gevangenisarbeid aanleiding tot de heffing van socialeverzekeringsbijdragen en de toekenning van socialeverzekeringsprestaties en welk effect heeft de detentie van een uitkeringsgerechtigde op zijn socialezekerheidsrechten, zowel tijdens als na de vrijheidsberoving. De onderzoekers stellen hun aanbevelingen voor en plaatsen met dit colloquium de socialezekerheidsrechten van gedetineerden en hun verwanten in een breder kader: zijn er grenzen aan het grondrecht op sociale zekerheid dat ook gedetineerden genieten? Is de Nederlandse wetgeving een voorbeeld van een coherente wetgeving? Is het verlies van socialezekerheidsrechten een bijkomende straf? Opent gevangenisarbeid recht op socialezekerheidsprestaties in andere landen? Welke lessen kan men trekken uit de ervaringen van gedetineerden en hun verwanten en van de psychosociale diensten van de strafinrichtingen?