Na ons de zondvloed?; de positie van toekomstige generaties in het volkenrecht - preadvies voor de vergadering van de Christen Juristen Vereniging op 16 juni 2006

In vele culturen en godsdiensten bestaat aandacht voor toekomstige generaties mensen, zowel die in de nabije als die in de verre toekomst. Zo ook in de christelijke levensbeschouwing. In het Oude Testament, wordt in Genesis verhaald hoe God op de zesde dag de mens uit de aarde schiep en hem in een hof plaatste met de opdracht de aarde te bewerken en te bewaren. Na de Zondvloed bevestigde God de opdracht aan de mens om de aarde te bewaren. Hiermee is het scheppingsverhaal in feite ook een verbond tussen de generaties. Dit preadvies geeft in de eerste paragraaf een korte schets van het milieu- en schaarsteprobleem. Paragraaf 2 behandelt de positie van toekomstige generaties in het internationale recht en gaat in op de juridische vóórs en tegens om de mensheid als subject van internationaal recht te zien. Paragraaf 3 verkent enkele proeftuinen voor de rechten van toekomstige generaties, met speciale aandacht voor het beginsel van gemeenschappelijk erfgoed der mensheid. Vervolgens handelt het preadvies over drie overige beginselen die centraal staan in de discussie over de rechten van komende generaties: intergenerationele billijkheid, voorzorg en duurzame ontwikkeling (par. 4). Paragraaf 5 bevat een pleidooi om duurzaamheid als waarde van de international gemeenschap duidelijker te verankeren alsmede om concrete beginselen en regels van internationaal recht overeen te komen die daaraan uitdrukking geven. Dat vereist ook betere institutionle structuren, een onderwerp waarop paragraaf 6 onder de titel 'Het beheren van de aarde' op ingaat. Paragraaf 7 vat de rechten van toekomstige generaties samen en geeft een slotbeschouwing. Het preadvies sluit af met een aantal stellingen voor de discussie.