Openbare orde en rechtshandhaving in multiculturele buurten; ontwikkelen van actief burgerschap

In deze publicatie staat een ontwikkelingstraject naar actief burgerschap in multiculturele buurten centraal. Actief burgerschap heeft betekenis voor de openbare orde en rechtshandhaving in deze buurten. Het ontwikkelingstraject is er op gericht bij bewoners krachten te stimuleren om de sociale onveiligheid en daarmee de rechtshandhaving aan te pakken. In de periode 2006 - 2009 hebben pilots plaatsgevonden in: - Holtenbroek in Zwolle, - Oud Krispijn in Dordrecht; - Wittevrouwenveld, Wyckerpoort, Limmen en Nazareth in Maastricht. In de betrokken wijken is het traject uitgevoerd door koppels van opbouwwerkers en wijkagenten dan wel door teams waar steeds een wijkagent en een opbouwwerker deel vanuit maakten. De combinatie van politie en opbouwwerk is gemaakt vanuit de veronderstelling dat het bevorderen van sociale zelfredzaamheid deskundigheden vergt die de politie niet vanuit de opleiding noch vanuit werkervaringen heeft. Van oudsher heeft de politie juist de verantwoordelijkheid om zaken over te nemen op het moment dat bewoners niet verder mogen, durven of kunnen gaan. De politie lijkt van nature niet geneigd bewoners te ondersteunen bij het zelf zoeken van oplossingen. Het opbouwwerk heeft die intentie juist wel en daar kunnen politiemensen wat van leren. Het opbouwwerk wil bewoners bijstaan bij het (terug)veroveren van competentie en zeggenschap in samenlevingszaken. Omgekeerd leren opbouwwerkers om te gaan met maatschappelijke behoeften aan veiligheid en de normatieve oriëntaties die daarmee gepaard gaan. Langs welke wegen is het mogelijk dat bewoners van multiculturele wijken en buurten op grond van hun eigen verantwoordelijkheid zorg dragen voor verbetering van de leefbaarheid en veiligheid in hun eigen woonomgeving? Met andere woorden, hoe bevorder je in multiculturele wijken en buurten actief burgerschap, ook in de zin van sociale zelfredzaamheid?