Strafrechtelijke opsporing en vervolging van vrouwelijke genitale verminking; de franse praktijk

Vrouwenbesnijdenis (meisjesbesnijdenis) is een eeuwenoud traditioneel fenomeen, afkomstig uit Afrika. Het dateert van ver vóór de tijd dat christendom en islam daar opkwamen. Het fenomeen kan dan ook niet met een bepaalde huidige religieuze cultuur worden vereenzelvigd. Vanwege allerlei demografische factoren is vrouwelijke genitale verminking ver buiten het oorspronkelijke geografische bereik verspreid geraakt. De preventie en repressie van vrouwelijke genitale verminking staat in internationaal verband en ook in Nederland hoog op de politieke agenda. Naast beleidsaspecten op het gebied van volkgezondheid en onderwijs komt meer en meer ook het strafrechtelijk beleid ter zake in beeld. Op een of andere wijze is vrouwelijke genitale verminking in alle Europese landen strafbaar en doorgaans ook vervolgbaar, zelfs als de fysieke handelingen zich bijvoorbeeld in een land van herkomst voordoen. Feitelijk wordt in de meeste Europese landen uit het oogpunt van strafrechtelijke opsporing en vervolging weinig gedaan. Volgens vele, zeer uiteenlopende, bronnen zou Frankrijk zich op dit punt actiever betonen. Dit geldt in ieder geval in vergelijking met Nederland. Deze situatie vormde de aanleiding voor het onderzoek naar de Franse praktijk, waarvan in dit boek het verslag wordt gepresenteerd. Het hier gepubliceerde onderzoek toont op welke wijze een gepleegde meisjesbesnijdenis ter kennis kan komen van de (strafrechtelijke) Franse autoriteiten en hoe deze hier vervolgens op reageren. Aangegeven wordt welke sterke en zwakke punten hierbij zijn aan te wijzen en in hoeverre de Nederlandse praktijk lering kan trekken uit de Franse ervaringen. De bevindingen vanuit het onderzoek bevestigen op zichzelf het gegeven dat er in Frankrijk sprake is van een actievere strafrechtelijke aanpak dan elders. Er zijn meer veroordelingen, ook van (medeplichtige) ouders. Als het gaat om werkelijke strafzaken blijkt tegelijkertijd dat de Franse praktijk vooral de praktijk in de Parijse regio betreft. Voorts worden in deze studie ook kanttekeningen geplaatst bij de verhouding tussen de strafrechtelijke benadering en de benadering van vrouwelijke genitale verminking op andere terreinen, zoals de volksgezondheid en het onderwijs. Al met al is de Franse aanpak inderdaad verschillend van de Nederlandse. Maar dat betekent in het bredere verband dat wij over en weer in beide landen van elkaar kunnen leren.