Duurzaam reizen

In Duurzaam Reizen betoogt Koos Dirkse dat het traditionele spoorwegsysteem – gebaseerd op het 19e-eeuwse principe van wiel op rail – zijn fysieke, economische en veiligheidsgrenzen heeft bereikt. Hogesnelheidstreinen boven de 300 km/u kampen volgens hem onvermijdelijk met slijtage, frictie, onderhoudsproblemen en verhoogde veiligheidsrisico’s. Recente ontsporingen in Europa illustreren volgens de auteur dat verdere optimalisatie van dit systeem geen structurele oplossing meer biedt.

Als alternatief presenteert hij de magneettrein (Maglev), een technologie die gebruikmaakt van magnetische levitatie (EMS of EDS) en lineaire motoren, waardoor fysiek contact tussen trein en baan volledig verdwijnt. Het resultaat is vrijwel geen slijtage, hogere snelheden (tot 600 km/u), minder onderhoud, lager energieverlies en grotere klimaatbestendigheid. Omdat er geen rolweerstand is, wordt energie efficiënter benut en kan het systeem volledig elektrisch functioneren, bij voorkeur gevoed door hernieuwbare energie via bijvoorbeeld HVDC-verbindingen.

Dirkse stelt dat de voordelen verder reiken dan techniek alleen. De magneettrein zou:

• Ontsporing fysiek onmogelijk maken door het “omhelzen” van de baan
• Onderhoudskosten drastisch verlagen over de levenscyclus
• Comfort en stilte bieden zonder trillingen
• Luchthavenverkeer op korte en middellange afstanden vervangen
• Europa strategisch onafhankelijker maken op energie- en technologiegebied

In een vergelijking met de hyperloop concludeert de auteur dat dit laatste concept te complex, energetisch inefficiënt en veiligheidsmatig problematisch is. De magneettrein daarentegen is volgens hem bewezen technologie, met meer dan twintig jaar operationele ervaring in Shanghai en geavanceerde ontwikkelingen in Japan.

Het boek eindigt met een concreet stappenplan richting 2030. Dirkse pleit voor een eerste Europese maglev-corridor tussen Amsterdam, Brussel en Parijs, als start van een groter netwerk. De investering is aanzienlijk, maar volgens zijn analyse lager dan de maatschappelijke kosten van het huidige systeem op lange termijn.

De kernboodschap van het boek is helder: Europa staat voor een keuze tussen het blijven perfectioneren van een verouderd systeem of het omarmen van een technologie die frictie, slijtage en beperkingen fundamenteel overstijgt. Volgens Dirkse is het tijd om niet langer te rollen, maar te zweven.