trefwoord

Veiligheidscultuur: bouwen aan gedeelde waarden rond veiligheid

Veiligheidscultuur gaat over de gedeelde waarden, overtuigingen en gedragingen binnen een organisatie als het gaat om veiligheid. Het is geen protocol op papier, maar iets dat leeft op de werkvloer: hoe mensen met risico's omgaan, hoe leidinggevenden reageren op fouten en hoe open medewerkers durven te zijn over onveilige situaties. Op deze pagina vind je een overzicht van boeken en artikelen die helpen om veiligheidscultuur te begrijpen, te meten en te versterken.

SPOTLIGHT: Orly Polak

Als socioloog met jarenlange ervaring in organisatieculturen en gedrag geldt Orly Polak als een van de meest toonaangevende stemmen over veiligheidscultuur in Nederland. Via haar bedrijf Hub Creations en podcast 'Verhalen in Veiligheid' maakt ze het onderwerp concreet en toepasbaar. Meer over Orly Polak
Orly Polak
Teams in Veiligheid
In Teams in Veiligheid laat Polak zien hoe teams stap voor stap kunnen bouwen aan een cultuur waarin veilig werken vanzelfsprekend wordt, in plaats van afgedwongen.
Boek bekijken
€ 29,95
Nu besteld, vrijdag in huis | Gratis verzonden
Orly Polak
Samen Klimmen op de Veiligheidsladder
In Samen Klimmen op de Veiligheidsladder wijdt Polak een heel hoofdstuk aan veiligheidscultuur als fundament voor duurzaam veilig werken, met de veiligheidsladder als praktisch groeimodel.
Boek bekijken
14,95
10,95
Laatste exemplaar! Voor 21:00 uur besteld, morgen in huis
Hoe ontwikkel je een psychologisch veilig klimaat?
Orly Polak
In dit artikel legt Polak uit hoe je een psychologisch veilig klimaat ontwikkelt en waarom eerlijkheid binnen teams, hoe ongemakkelijk ook, het startpunt is van echte cultuurverandering.

Auteurs die schrijven over 'veiligheidscultuur'

De basis: waarden, gedrag en leiderschap

Veiligheidscultuur ontstaat niet vanzelf. Het wordt gevormd door leiderschap, dagelijks gedrag en de manier waarop een organisatie omgaat met risico's en incidenten. Verschillende auteurs benaderen dit thema vanuit hun eigen vakgebied, van gedragswetenschap tot procesveiligheid.

SPOTLIGHT: Annemarie Timmermans

Annemarie Timmermans is gedragsveiligheidsdeskundige en bekend om haar uitspraak 'papier maakt de werkvloer niet veiliger, mensen wel'. Ze richt zich op de zachte kant van veiligheid: mindset, gedrag en het accepteren van kwetsbaarheid. Meer over Annemarie Timmermans
Annemarie Timmermans
Geef veiligheid wortels
Geef veiligheid wortels legt de nadruk op het creëren van een cultuur waarin veiligheid door iedereen wordt gedragen en gewaardeerd, niet alleen door de veiligheidsafdeling.
Boek bekijken
€ 28,50
Levertijd ongeveer 6 werkdagen | Gratis verzonden
Geef veiligheid wortels - 'Een wijs boek over de zin van veiligheid'
Martin van Staveren
In deze recensie van Martin van Staveren wordt 'Geef veiligheid wortels' geprezen als een wijs boek dat fundamentele vragen stelt: is veilig voelen hetzelfde als veilig zijn, en wie bepaalt dat eigenlijk?
Frank Guldenmund
Gedrag en veiligheid
Gedrag en veiligheid van Frank Guldenmund behandelt veiligheidscultuur als centraal concept, inclusief meetmodellen zoals veiligheidsklimaat en Hearts & Minds.
Boek bekijken
€ 39,95
Op voorraad | Vandaag voor 23:00 besteld, donderdag in huis | Gratis verzonden
Gedrag en veiligheid Een positieve veiligheidscultuur kenmerkt zich door wat Guldenmund 'absorbing concern with safety' noemt: voortdurende, actieve aandacht voor veiligheid op alle niveaus van de organisatie.

Van incident naar leren: een andere kijk op fouten

Een volwassen veiligheidscultuur kijkt niet naar wie de schuld heeft, maar naar wat er te leren valt. Dit vraagt om een fundamenteel andere houding tegenover incidenten en menselijk falen.

Spotlight: David van Valkenburg

David van Valkenburg heeft als voormalig zeeofficier en incidentonderzoeker in diverse hoogrisicosectoren gewerkt, van luchtverkeersleiding tot spoor en zorg. Met zijn onderneming Humans@Work helpt hij organisaties anders naar veiligheid te kijken.
David van Valkenburg Ron Koppes
Achteraf is makkelijk praten
Samen met Ron Koppes schreef hij Achteraf is makkelijk praten, een boek dat pleit voor een veiligheidscultuur waarin leren voorop staat in plaats van schuld toewijzen na incidenten.
Boek bekijken
€ 39,95
Levertijd ongeveer 13 werkdagen | Gratis verzonden
Veiligheidscultuur verander je niet met een campagne of een poster, maar met consistent gedrag, dag in dag uit, op alle niveaus van de organisatie. Uit: Veiligheidsfabels 1-2-3
Carsten Busch
Veiligheidsfabels 1-2-3
Carsten Busch wijdt in Veiligheidsfabels 1-2-3 een heel hoofdstuk aan hardnekkige misvattingen over veiligheidscultuur en waarom cultuurverandering zo lastig is.
Boek bekijken
€ 51,95
Op voorraad | Vandaag voor 23:00 besteld, donderdag in huis | Gratis verzonden

Een klassieker: de veiligheidscultuurladder

Sommige boeken hebben het denken over veiligheidscultuur blijvend beïnvloed. Het model van de veiligheidscultuurladder, waarin organisaties van reactief naar proactief gedrag groeien, is daar een goed voorbeeld van.

Caroline Koetsenruijter Hans van der Loo
Giftig gedoe op de werkplek
Giftig gedoe op de werkplek introduceert de veiligheidscultuurladder als toegankelijk model om te bepalen waar een organisatie staat en hoe ze kan doorgroeien naar een preventieve aanpak van ongewenst gedrag. Het boek wordt inmiddels als een klassieker binnen het vakgebied beschouwd.
Boek bekijken
€ 27,95
Op voorraad | Vandaag voor 23:00 besteld, donderdag in huis | Gratis verzonden
Tom Bellens
Communicatie Come Back!
In Communicatie Come Back! laat Tom Bellens zien hoe een sterke veiligheidscultuur, mede via de veiligheidscultuurladder, crises kan helpen voorkomen en beheersen.
Boek bekijken
€ 32,00
Op voorraad | Vandaag voor 23:00 besteld, donderdag in huis | Gratis verzonden

Veiligheidscultuur voorbij de werkvloer: cyber, proces en luchtvaart

Veiligheidscultuur speelt niet alleen een rol bij fysieke arbeidsveiligheid. Ook in de informatiebeveiliging, procesindustrie en luchtvaart is een cultuur van openheid en waakzaamheid onmisbaar.

SPOTLIGHT: Nathalie Claes

Nathalie Claes is CEO van Dadir en expert in informatiebeveiliging, met ervaring als ISO27001-auditor, CISO en DPO. Ze benadrukt dat technologie alleen niet voldoende is: veiligheidscultuur is minstens zo belangrijk. Meer over Nathalie Claes
Nathalie Claes
Gehackt, wat nu?
In Gehackt, wat nu? laat Claes zien hoe organisaties een cultuur kunnen opbouwen die cyberaanvallen helpt voorkomen, met concrete handvatten voor bewustwording.
Boek bekijken
€ 32,00
Op voorraad | Vandaag voor 23:00 besteld, donderdag in huis | Gratis verzonden
Gehackt, wat nu? - ‘Een toegankelijke gids’
Erleyne Brookman
Deze recensie noemt 'Gehackt, wat nu?' een toegankelijke gids die laat zien dat cybercriminaliteit iedere organisatie kan raken, en dat een goede veiligheidscultuur de eerste verdedigingslinie is.
Robert Jan de Boer
Modern Veiligheidsmanagement
Robert Jan de Boer pleit in Modern Veiligheidsmanagement, gebaseerd op zijn ervaring in de luchtvaart en olie- en gasindustrie, voor een cultuur waarin slecht nieuws welkom is in plaats van weggemoffeld.
Boek bekijken
€ 34,95
Op voorraad | Vandaag voor 23:00 besteld, donderdag in huis | Gratis verzonden
Nancy Vermeulen
Aerospace attitudes
Aerospace attitudes van Nancy Vermeulen laat zien hoe de veiligheidscultuur in de luchtvaart als voorbeeld kan dienen voor andere sectoren waar risicomanagement cruciaal is.
Boek bekijken
€ 32,00
Op voorraad | Vandaag voor 23:00 besteld, donderdag in huis | Gratis verzonden

De rol van leidinggevenden

Veiligheidscultuur wordt niet alleen bepaald door beleid, maar vooral door het gedrag van leidinggevenden op de werkvloer. Zij zijn degenen die dagelijks voorleven wat wel en niet acceptabel is.

Juni Daalmans
De eerstelijns leidinggevende en veilig werkgedrag
Juni Daalmans laat in De eerstelijns leidinggevende en veilig werkgedrag zien hoe cruciaal de rol van de eerstelijns leidinggevende is bij het vormgeven van een veilige werkcultuur.
Boek bekijken
€ 40,25
Op voorraad | Vandaag voor 23:00 besteld, donderdag in huis | Gratis verzonden
Laura Brugmans
En toen ging de bel - De enorme impact van fatale bedrijfsongevallen
En toen ging de bel van Laura Brugmans toont de menselijke impact van fatale bedrijfsongevallen en confronteert lezers met wat er misgaat wanneer een veiligheidscultuur tekortschiet.
Boek bekijken
€ 19,95
Op voorraad | Vandaag voor 21:00 besteld, donderdag in huis

Praktische instrumenten en naslagwerken

Naast visie en gedrag is ook praktische kennis onmisbaar: hoe pas je risicobeheersing, arbeidsveiligheid en procesveiligheid concreet toe binnen jouw organisatie?

Dirk Muis Mart van der Steeg
Praktijkgids Arbeidsveiligheid 2026
De Praktijkgids Arbeidsveiligheid 2026 van Dirk Muis en Mart van der Steeg besteedt in het beleidshoofdstuk expliciet aandacht aan veiligheidscultuur als voorwaarde voor duurzame arbeidsveiligheid.
Boek bekijken
€ 319,00
Op voorraad | Vandaag voor 23:00 besteld, donderdag in huis | Gratis verzonden
Wim van Alphen Dianne Verhage
Handboek Risicobeheersing
Handboek Risicobeheersing van Dianne Verhage en Wim van Alphen behandelt hoe verschillende typen veiligheidscultuur risicobeheersing binnen organisaties beïnvloeden.
Boek bekijken
€ 69,76
Op voorraad | Vandaag voor 23:00 besteld, donderdag in huis | Gratis verzonden
Gytha Heins: ‘Hoe meer je over veiligheid praat, hoe onveiliger het wordt’
Gytha Heins
Gytha Heins beschrijft in dit artikel het fenomeen 'employee silence': hoe medewerkers zwijgen over onveilige situaties, en waarom dat zwijgen de veiligheidscultuur juist ondermijnt.

Conclusie

Veiligheidscultuur is geen vast gegeven, maar een voortdurend proces van leren, aanpassen en investeren in vertrouwen. Of het nu gaat om fysieke arbeidsveiligheid, informatiebeveiliging of procesveiligheid: de kern blijft hetzelfde. Een organisatie is pas echt veilig wanneer mensen zich vrij voelen om risico's te benoemen, fouten bespreekbaar te maken en van incidenten te leren. De boeken en inzichten op deze pagina bieden daarvoor concrete aanknopingspunten, van wetenschappelijke modellen tot praktische stappenplannen, voor iedereen die wil bouwen aan een sterkere veiligheidscultuur.

Boeken over 'veiligheidscultuur' koop je bij Jongbloed.nl

Producten over 'veiligheidscultuur'

Deel dit artikel

Wat vond u van dit artikel?

0
0

    Personen

      Trefwoorden

        Artikelen