Vastzitten zonder straf
Over inverzekeringstellingen en schadevergoedingen op basis van artikel 89 Sv
Samenvatting
Sinds een aantal jaren neemt het aantal gehonoreerde verzoeken tot schadevergoeding voor zaken waarin sprake is van inverzekeringstelling en voorlopige hechtenis (voorarrest) toe, zonder dat er sprake is geweest van een opgelegde straf of maatregel. ‘Vastzitten zonder straf’ verhaalt over een onderzoek naar verklaringen voor deze toename. Aan de hand van register- en dossieronderzoek en gesprekken met betrokkenen geven de auteurs inzicht in de samenhang tussen een aantal factoren, waaronder een trendbreuk in 2017.
De onderzoekstijd die de politie nodig heeft na aanhouding van een verdachte blijkt een belangrijk aspect te zijn van het in verzekering stellen van verdachten. De ophoudtermijn van zes uur die voorheen gold, bleek steeds vaker te kort. Dit wordt mede veroorzaakt door regelgeving over een advocaat bij het eerste verhoor. Ook de toenemende beschikbaarheid van digitale sporen en camerabeelden maakt dat er vaak extra tijd nodig is voor onderzoek. De afname van het aantal inverzekeringstellingen in 2017 kan mede verklaard worden door de verruiming van de ophoudtermijn naar negen uur per 1 maart 2017. Daarnaast laat de ZSM-werkwijze weinig ruimte om eenvoudige zaken ook op een eenvoudige manier af te doen, eveneens met tijdverlies tot gevolg.
De auteurs doen een aantal aanbevelingen. Zo pleiten zij voor een betere aansluiting van de werktijden van de ZSM-tafel op de ‘voor de nachtrust bestemde tijd’ gedurende de ophoudtermijn en voor de invoering van een ZSM-light variant. Aan de schadevergoedingskant stellen de auteurs voor om bij verdachten die een of enkele dagen zonder de uiteindelijke oplegging van een straf of maatregel hebben vastgezeten, automatisch over te gaan tot het uitkeren van een schadevergoeding aan de gedupeerden.
‘Vastzitten zonder straf’ is in de eerste plaats interessante leesstof voor politiefunctionarissen, officieren van justitie, rechters en advocaten. Maar ook voor anderen die beroepshalve een binding hebben met de strafrechtketen biedt deze publicatie waardevolle inzichten.
De reeks Politiewetenschap is een uitgave van het Onderzoeksprogramma Politie & Wetenschap. Publicaties in de reeks Politiewetenschap betreffen in het algemeen studies met een meer theoretisch, verkennend of beschouwend karakter. Meer informatie vindt u op www.politieenwetenschap.nl.
Specificaties
Inhoudsopgave
Samenvatting 13
1 Inleiding 19
1.1 Inverzekeringstelling 19
1.2 Schadevergoedingen 20
1.3 Onderzoeksvragen 21
1.4 Methoden van onderzoek 22
1.5 Databestanden 24
1.5.1 Politiebestanden inzake inverzekeringstelling 25
1.5.2 DJI-overzichten inzake voorlopige hechtenis 25
1.5.3 Bestanden Raad voor de rechtspraak inzake schadevergoeding 26
1.5.4 Bestanden Raad voor de rechtspraak inzake onkostenvergoeding 29
1.6 Leeswijzer 30
2 Het juridische kader van de centrale begrippen 31
3 Ontwikkeling van het aantal in verzekering gestelde verdachten 37
3.1 Geregistreerde misdrijven, verdachten en inverzekeringstellingen 37
3.2 Inverzekeringstellingen naar misdrijfcategorie 40
3.3 Inverzekeringstellingen naar geografische eenheid 41
3.4 Inverzekeringstellingen naar persoonskenmerken 43
3.5 Doorstroom naar voorlopige hechtenis 44
3.6 Inverzekeringstelling zonder strafoplegging of maatregel 45
4 Inverzekeringstelling nader beschouwd 47
4.1 Redenen voor inverzekeringstelling 47
4.2 Factoren van invloed op het besluit tot inverzekeringstelling 49
4.2.1 Feitgerelateerde factoren 49
4.2.2 Procesgerelateerde factoren 52
4.2.3 Persoonsgerelateerde factoren 56
4.3 Factoren in onderlinge samenhang (regressieanalyse) 58
4.4 De praktijk rond feit-, proces- en persoonsgerelateerde factoren 61
4.4.1 Feitgerelateerde factoren 62
4.4.2 Procesgerelateerde factoren 63
4.4.3 Persoonsgerelateerde factoren 66
4.5 Onbedoelde bijeffecten van ZSM 69
4.6 De daling van het aantal in verzekering gestelde verdachten in 2017 73
5 Ontwikkeling van het aantal verzoeken tot schadevergoeding 75
5.1 Verzoeken tot schadevergoeding op basis van CBS-cijfers 75
5.2 Verzoeken tot schadevergoeding op basis van cijfers van de Raad voor de rechtspraak 78
5.3 Aandeel van daadwerkelijk ingediende verzoeken tot schadevergoeding 79
5.4 Indienen en toekennen van schade- en onkostenvergoeding 80
5.5 Effect van aantal dagen in verzekering op verzoek tot schadevergoeding 84
5.6 Differentiatie naar type misdrijf 86
5.7 Verschillen naar politie-eenheid 88
5.8 De aanvrager nader bekeken 90
5.8.1 Sekse 91
5.8.2 Leeftijd 91
5.8.3 Geboorteland 92
6 Conclusies en aanbevelingen 95
6.1 Ontwikkeling van het aantal inverzekeringstellingen 95
6.2 Factoren van belang bij inverzekeringstelling 96
6.3 Ontwikkeling van het aantal inverzekeringstellingen verklaard 99
6.4 Inverzekeringstelling zonder strafoplegging of maatregel 100
6.5 Ontwikkeling van het aantal ingediende schadevergoedingen 101
6.6 Schadevergoedingen nader bezien 102
6.7 Ontwikkeling van het aantal schadevergoedingen verklaard 103
6.8 Aanbevelingen 104
6.8.1 Inverzekeringstellingen 104
6.8.2 Schadevergoedingen 105
6.8.3 Suggesties voor verder onderzoek 106
Literatuur 107
Anderen die dit boek kochten, kochten ook
-
Mariette Lokin€ 93,95 -
Arnoud Engelfriet€ 99,00
-
André Nollkaemper€ 89,95
-
K. Lindenberg€ 62,50
-
B.F. Keulen€ 81,00
-
C.E. Huls€ 21,00
Net verschenen
Rubrieken
- aanbestedingsrecht
- aansprakelijkheids- en verzekeringsrecht
- accountancy
- algemeen juridisch
- arbeidsrecht
- bank- en effectenrecht
- bestuursrecht
- bouwrecht
- burgerlijk recht en procesrecht
- europees-internationaal recht
- fiscaal recht
- gezondheidsrecht
- insolventierecht
- intellectuele eigendom en ict-recht
- management
- mens en maatschappij
- milieu- en omgevingsrecht
- notarieel recht
- ondernemingsrecht
- pensioenrecht
- personen- en familierecht
- sociale zekerheidsrecht
- staatsrecht
- strafrecht en criminologie
- vastgoed- en huurrecht
- vreemdelingenrecht
