‘Spring in het ravijn en bouw onderweg een vliegtuig’

Waarom besloot je Ondernemen zoals de Startup King te schrijven?

Dat ontstond eigenlijk vrij spontaan. Kort na mijn vijftigste verjaardag raakte ik in gesprek met iemand die ik nog niet zo lang kende en hij vroeg wat ik eigenlijk allemaal had gedaan in mijn carrière. Toen begon ik een beetje op te sommen: dat bedrijf, dat bedrijf, nog een bedrijf, weer iets anders. Uiteindelijk kwam ik uit op zes ondernemingen die allemaal succesvol waren, ook nog eens in totaal verschillende markten.

Ik had dat nooit als bijzonder gezien, maar toen dacht ik: misschien hebben ondernemers iets aan mijn ervaring. Dat moment viel samen met de verkoop van mijn grootste bedrijf – Active Ants, in 2023 – en daardoor kwam ik op een kruispunt terecht. Ik had financiële vrijheid gekregen en dan ga je nadenken over wat je nog wilt doen met de jaren die voor je liggen. Als iemand door mijn verhaal nét dat laatste zetje krijgt om iets te starten, dan vind ik dat enorm waardevol. Zo ontstond uiteindelijk het idee voor het boek.

Wat onderscheidt jouw boek van de vele andere ondernemersboeken?

Ik denk vooral dat het allemaal uit de praktijk komt. Er zijn veel boeken die gebaseerd zijn op theorieën, modellen of succesformules en daar is op zichzelf niets mis mee, maar ondernemen verloopt in werkelijkheid vaak veel rommeliger.

Ik wilde geen boek schrijven waarin alles achteraf logisch lijkt, want zo werkt het niet. Ondernemen is voortdurend bijsturen. Je neemt beslissingen met onvolledige informatie, maakt fouten en verandert van richting. Daarom vertel ik ook openlijk over zaken die niet goed gingen. Over medewerkers die ik verkeerd heb ingeschat of over bedrijven die zich totaal anders ontwikkelden dan ik vooraf had bedacht. Ik hoor van de eerste lezers dat het niet voelt als een managementboek, maar als een gesprek met iemand die het zelf heeft meegemaakt.

Wat is de belangrijkste les die je ondernemers wilt meegeven?

Begin gewoon. Dat klinkt misschien simpel, maar ik meen het serieus. Ik zie ontzettend veel mensen die blijven wachten op het perfecte moment. Eerst moet de website af, het businessplan perfect zijn, de economie moet aantrekken. Maar dat perfecte moment bestaat niet. Ik zeg vaak: spring in het ravijn en bouw onderweg een vliegtuig voordat je de grond raakt. Dat klinkt misschien wat overdreven, maar ondernemen werkt vaak precies zo. Toen ik mijn bedrijven begon, wist ik meestal maar een klein deel van wat ik uiteindelijk nodig had en de rest leer je onderweg.

Nu ben ik weer bezig met een nieuw project: een boekenwinkel met koffiebar in Antwerpen. Die gaat waarschijnlijk open terwijl er nog allerlei zaken niet helemaal af zijn. Vroeger had ik daar misschien wakker van gelegen, maar inmiddels weet ik dat klanten daar veel minder mee bezig zijn dan ondernemers zelf. Niemand stoort zich aan een spelfout op jouw website, dus ga gewoon aan de slag.

Je benadrukt in jouw boek dat ondernemers flexibel moeten zijn. Waarom?

Omdat de wereld voortdurend verandert. Een van mijn bedrijven begon ooit met iets wat destijds een enorme markt was: het vrijstaand maken van afbeeldingen voor catalogi. Grote retailers - zoals Wehkamp - hadden duizenden productfoto’s waarbij wij al het werk deden. Dat liep fantastisch totdat software steeds slimmer werd en Photoshop steeds betere hulpmiddelen introduceerde. Wat eerst uren werk kostte, kon ineens grotendeels automatisch.

Veel ondernemers raken dan in paniek, maar dan moet je jezelf opnieuw uitvinden. Wij gingen nieuwe diensten ontwikkelen en uiteindelijk transformeerde datzelfde bedrijf zelfs naar een SaaS-platform voor microlearning. Als je vandaag naar dat bedrijf kijkt, herken je nauwelijks nog waarmee het ooit begon. Dat is volgens mij een van de belangrijkste lessen van ondernemerschap: word niet verliefd op je product, maar op het probleem dat je oplost en dan kun je blijven veranderen.

Marketing speelt een grote rol in je boek. Waarom is dat zo belangrijk?

Omdat verkoop uiteindelijk álles mogelijk maakt. Ik heb vaak compagnons gehad die zich bezighielden met financiën of operations en dat zijn belangrijke onderdelen van een bedrijf. Maar ik zei altijd: als we niet verkopen, hebben we ook niets om te organiseren. Sales, sales, sales. Dat blijft de basis. Wat mij opvalt, is dat ondernemers marketing vaak veel te ingewikkeld maken. Ze denken direct aan advertenties, marketingbureaus of grote campagnes, maar creativiteit is vaak veel waardevoller.

Ik sprak laatst iemand die zei dat zijn ideale doelgroep uit ongeveer honderd bedrijven bestaat. Dan denk ik: waarom stap je niet in een busje en bezoek je die honderd bedrijven? Neem een taart mee en maak een praatje. Laat jezelf zien. Mensen onderschatten hoeveel deuren er opengaan wanneer je iets origineels doet. Tegenwoordig verschuilen veel ondernemers zich achter e-mails, LinkedIn-berichten en online advertenties. Persoonlijk contact is nog steeds enorm krachtig.

Daar hoort ook afwijzing bij. Hoe ga je daarmee om?

Dat moet je leren. Ik raad jonge ondernemers altijd aan om een periode te gaan cold callen, want dat is misschien wel de beste leerschool die er bestaat. Ik heb het zelf jarenlang gedaan en je wordt continu afgewezen. Maar daardoor leer je omgaan met teleurstelling, snap je dat een ‘nee’ meestal niet persoonlijk is. Veel mensen laten zich tegenhouden door schaamte of angst voor afwijzing, maar die eigenschappen zijn niet handig als ondernemer.

Op de omslag van jouw boek staat dat iedereen kan ondernemen. Meen je dat echt?

Ja, absoluut. Ik geloof dat ondernemerschap voor een groot deel een vaardigheid is en vaardigheden kun je leren. Natuurlijk hebben sommige mensen meer aanleg voor verkoop, communicatie of leiderschap, maar dat betekent niet dat anderen geen ondernemer kunnen worden. Als je bereid bent om te leren, fouten te maken en jezelf te ontwikkelen, kom je al heel ver. Ik was bijvoorbeeld nooit bijzonder sterk in financiële zaken en daarom heb ik altijd mensen gezocht die daar beter in waren dan ik. Dat is ook ondernemerschap: weten waar je goed in bent én weten waar je hulp nodig hebt.

Welke fouten hebben je het meest gevormd?

Ik heb medewerkers gehad waarvan ik dacht dat ze klaar waren voor een volgende stap. Dan promoveerde ik iemand tot teamleider of manager, omdat ik potentie zag en soms pakte dat goed uit en soms ook niet. Ik heb vaak mensen aangesteld die een beetje op mij leken, maar dan vroeg ik helemaal niet naar hun eigen vaardigheden.

Daarnaast heb ik natuurlijk ook zakelijke lessen geleerd: mijn eerste bedrijf verkocht ik voor ongeveer een miljoen euro en achteraf gezien had ik waarschijnlijk meer kunnen krijgen. Het bedrijf groeide namelijk hard en ik heb nauwelijks onderhandeld. Daar heb ik geen spijt van, maar het heeft me wel geleerd dat geduld soms geld waard is.

Wat hoop je uiteindelijk met Ondernemen zoals de Startup King te bereiken?

Ik hoop dat meer mensen gaan ondernemen en niet omdat iedereen miljonair moet worden. Het gaat mij erom dat ondernemers ongelooflijk belangrijk zijn voor onze economie. Zeker het mkb vormt de ruggengraat van Nederland. Nieuwe bedrijven zorgen voor innovatie, werkgelegenheid en groei en daarom moeten we starters stimuleren. Als iemand over een paar jaar tegen mij zegt: Door jouw boek ben ik begonnen, dan is mijn missie geslaagd. Dat geeft misschien wel meer voldoening dan de volgende zakelijke deal.