Bericht aan alle directies en bestuurders in dit land: Digitale Soevereiniteit kan je niet aan de IT-afdeling overlaten! Daar is het te belangrijk voor. Niet omdat ze het niet zouden kunnen, maar omdat jouw kop op het hakblok ligt.
Amerikaanse cloudproviders
Sinds het aantreden van Trump is er door de geopolitieke onrust die hij veroorzaakt ook onrust ontstaan over het massale gebruik van Amerikaanse cloudproviders. De polemiek die daarover ontstond getuigde niet van al te veel inhoudelijke kennis.
In Digitale Soevereiniteit reik ik die kennis aan. Het neemt de lezer mee in de belangrijkste ontwikkelingen van de IT-industrie: hoe het ooit begon, hoe de technologie zich heeft ontwikkeld, waar we nu staan en wat de verschillen zijn. Alle belangrijke onderwerpen komen daarbij aan bod en van de belangrijkste begrippen wordt een definitie geformuleerd, zodat we voortaan weten waar het over gaat.
Digitale Soevereiniteit is bedoeld voor directieleden, managers en bestuurders. Mensen die alles weten van hun vakgebied, maar nu meer moeten weten van IT om met de juiste argumenten de beste beslissingen te kunnen nemen over de Digitale Soevereiniteit van hun organisatie.
existentiële gevaren
Ik wijs op de gevaren van social media en waarschuw voor de opkomst van super apps. Van artificial intelligence worden niet alleen de kansen en mogelijkheden bezongen, maar worden ook de existentiële gevaren benoemd en toegelicht. Ten aanzien van Digitale Soevereiniteit maken we onderscheid tussen operationele, tactische en strategische soevereiniteit, leggen we uit wat je kan doen om die eerste twee te realiseren en waarom strategische of Digitale Soevereiniteit nog een lange weg te gaan is. Daarom pleiten we in Digitale Soevereiniteit voor de ontwikkeling van de software stack voor een Europese soevereine hyperscaler, maar noemen we ook de argumenten waarom we voorlopig gebruik willen blijven maken van de Amerikaanse hyperscalers.
Digitale transformatie
Digitale Soevereiniteit gaat ook over Digitale Transformatie, waarmee bedrijven en organisaties, met behulp van cloud- en AI-technology, een nieuw businessmodel, een nieuw sturingsperspectief of een nieuwe manier van werken kunnen implementeren. Op basis van dat nieuwe businessmodel kunnen organisaties meer waarde creëren voor medewerkers en klanten of voor burgers en bedrijven. En dat op een manier die hen in staat stelt om niet alleen eenmalig, maar voortdurend te blijven innoveren.
We onderstrepen daarbij het belang van cloudtechnologie. Niet alleen om die snelheid van innovatie te realiseren, maar ook om de beschikbaarheid van systemen te kunnen garanderen, de best mogelijke security te kunnen implementeren en om überhaupt te kunnen voldoen aan alle nieuwe compliancy rules, die vanuit Brussel op ons worden afgevuurd. En omdat een transformatie altijd gepaard gaat met een organisatieverandering is een bijbehorende cultuurverandering onvermijdelijk en noodzakelijk.
Cultuurverandering bij de overheid
Ten slotte kijken we, mede aan de hand van de Nederlandse Digitaliseringsstrategie, naar de Digitale Transformatie van de overheid. Daarin komt alles samen: De ontwikkeling van de maatschappij en de veranderende rol van de overheid. De manier waarop de overheid zich ontwikkelde van een ‘Public Administration’ naar ‘New Public Management’. En de onwikkeling naar ‘New Public Governance’: een samenwerkende overheid die samen met burgers en bedrijven de problemen van vandaag en de uitdagingen van morgen wil oplossen.
Dat vergt niet alleen een organisatieverandering, maar ook een cultuurverandering. Met de opkomst van de nieuwste AI-technologie staan we op het voor de maatschappij misschien wel belangrijkste kruispunt van de afgelopen decennia. Gaan we die allernieuwste technologie inzetten om door te ontwikkelen naar ‘Societal Resilience’? Een maatschappij met een responsieve overheid, waarin burgers en bedrijven weer meer ruimte krijgen om zelf het initiatief te nemen? Of laten we het gebeuren dat artificial intelligence wordt misbruikt om een techno-autocratische overheid aan de macht te helpen, waarin vrijheden van burgers worden onderdrukt en we overgeleverd worden aan de macht van neoliberale techbro’s?
In Digitale Soevereiniteit laat Michiel de Van der Schueren zien hoe bestuurders grip krijgen op digitale afhankelijkheid en strategische keuzes maken rond cloud en AI.
Bestel het boek bij Managementboek en ontdek hoe je digitale soevereiniteit concreet en onderbouwd vormgeeft.
Over Michiel de van der Schueren
Michiel de van der Schueren (1961) groeide op in Rotterdam en Breda en studeerde aan het KIM en de TU Eindhoven. Na een carrière bij de marine en in telecom (o.a. KPN) richtte hij bedrijven op in cloud en IT. Als consultant en docent helpt hij organisaties bij digitale transformatie. Sinds 2026 richt hij zich volledig op kennisdeling en zijn boek.